Wat heb je nodig om je eigen bier te brouwen?

Als je begint met het zelf brouwen van bier, heb je een aantal basiszaken nodig om aan de slag te kunnen. Het gaat in dit geval puur om de spullen die je nodig hebt op elke brouwdag en die je dus vaker gaat gebruiken.

Wat je eigenlijk opzet, is een klein minibrouwhuis waarin je het volledige brouwproces kunt uitvoeren: van maischen tot koken, koelen en vergisten.

Goed om te weten: je hebt echt geen dure brouwinstallatie nodig om te beginnen. Met relatief eenvoudige middelen kun je al prima je eerste bier brouwen. In dit artikel laat ik de ingrediënten (mout, hop, gist en water) bewust buiten beschouwing. Het gaat hier puur om de spullen die je nodig hebt als je begint met thuis bier te brouwen.

In het kort

• Voor een kleine batch (ca. 5 liter) heb je in principe twee grote pannen nodig (één voor het maischen, één voor het koken) en een kunststof roerspatel. Gebruik een groot vergiet of zeef om te filteren en te spoelen.
• Je hebt een vergistingsemmer of -fles met waterslot nodig om het wort te laten vergisten. Om het bier te bottelen zijn beugelflessen voor beginners het makkelijkst; anders heb je een kroonkurkapparaat en dopjes nodig.
• Alles wat na het koken in aanraking komt met het bier moet grondig worden ontsmet. Gebruik hiervoor een specifiek middel zoals Star San of Chemipro Oxi om infecties te voorkomen.
• Een thermometer is onmisbaar om de temperatuur tijdens het maischen en koelen te controleren. Daarnaast is een hydrometer (of refractometer) aanbevolen om het suikergehalte te meten, zodat je het alcoholpercentage kunt berekenen.
• Als je minder rompslomp wilt met zeven en pannen, kun je kiezen voor ‘Brew In A Bag’. Hierbij gebruik je een fijnmazige zak in één pan, wat het filteren en spoelen aanzienlijk vereenvoudigt.

Basisuitrusting voor bier brouwen (verplicht)

Veel beginnende brouwers starten met een startpakket. Hiermee brouw je meestal ongeveer 5 liter bier. Voor zo’n batch heb je verrassend weinig nodig.

Pannen

Je hebt minimaal:

• één grotere pan om in te koken
• eventueel een tweede, iets kleinere pan om in te maischen

Een alternatief is de brew in a bag (BIAB)-methode. Daarbij maisch je het mout in een fijnmazige zak die in de pan past. Na het maischen trek je de zak eruit en kun je spoelen door er warm water overheen te gieten. In dat geval heb je aan één grote pan genoeg.

Roerlepel

Tijdens het maischen wil je het beslag goed kunnen roeren. Een degelijke lepel is daarom onmisbaar.

Een kunststof lepel is hierbij aan te raden: die gaat namelijk langer mee en is makkelijker schoon te maken dan hout.

Filteren en spoelen

Tussen het maischen en koken moet je het wort filteren en spoelen. Dit kan met:

• een fijn vergiet
• of een grote zeef

Houd er rekening mee dat je werkt met 1 tot 2 kilo mout. Gebruik dus een vergiet of zeef die groot genoeg is, of spoel in meerdere stappen.

Vergistingsvat

Na het koken gaat het wort in een vergistingsemmer of -fles. Deze zit vaak al in een startpakket, maar is ook los verkrijgbaar bij brouwwebshops. Kies een formaat dat past bij de hoeveelheid bier die je wilt brouwen.

Flessen

Om het bier af te vullen heb je flessen nodig.

Voor beginners zijn beugelflessen (zoals Grolsch-flessen) erg handig. Gebruik je gewone bierflesjes, dan heb je ook kroonkurken en een kroonkurkapparaat nodig.

Handige extra’s (optioneel)

Hoewel je met bovenstaande spullen kunt beginnen, zijn er een paar zaken die het brouwen makkelijker en prettiger maken.

• Een extra pan bij grotere batches
• Een BIAB-zak als je zo simpel mogelijk wilt brouwen
• Meer of grotere vergistingsvaten als je wilt opschalen

Deze spullen zijn handig, maar niet noodzakelijk voor je eerste brouwsels.

Metingen bij bier brouwen

Tijdens het brouwen is het belangrijk om een aantal dingen te kunnen meten.

Temperatuur meten

Bij het maischen wil je een bepaalde temperatuur aanhouden. Een thermometer is daarom eigenlijk onmisbaar. Ook na het koken is het handig om te weten hoe warm je wort is.

Suiker en alcohol meten

Om te bepalen hoeveel suikers zijn opgelost, gebruik je een hydrometer of refractometer. Hiermee meet je de dichtheid van het wort.

Door vóór en na de vergisting te meten, kun je het alcoholpercentage van je bier berekenen.

Ga je brouwen, dan heb je sowieso een thermometer nodig. Een hydrometer is in theorie optioneel, maar wordt sterk aangeraden om inzicht te krijgen in je brouwproces.

Schoonmaken en ontsmetten

Alles wat na het koken in aanraking komt met het wort, moet goed schoon en ontsmet zijn. Denk aan:

• vergistingsvat
• hevel
• flessen
• doppen

Hiervoor heb je een ontsmettingsmiddel nodig. Middelen zoals Star San of Chemipro Oxi werken hier prima voor.

Goed schoonmaken is een van de belangrijkste onderdelen van bier brouwen. Besmettingen kunnen een hele batch verpesten, dus dit is geen plek om op te besparen.

Kun je beginnen zonder dure apparatuur?

Het antwoord hierop is simpel: dat kan zeker! De meeste hobbybrouwers beginnen over het algemeen met:

• pannen die ze al in huis hebben
• een eenvoudig vergistingsvat
• een basis startpakket

Pas als je merkt dat je vaker en grotere batches wilt brouwen, wordt het interessant om te kijken naar upgrades zoals grotere pannen of andere apparatuur.

Samenvatting: wat heb je nodig om bier te brouwen?

Dit zijn de belangrijkste benodigdheden om thuis bier te brouwen:

• Twee pannen van ongeveer 10 liter (of één pan bij BIAB)
• Lepel om het beslag te roeren
• Vergiet of zeef
• Vergistingsemmer of -fles
• Flessen, kroonkurken en eventueel een kroonkurkapparaat
• Ontsmettingsmiddel
• Thermometer
• Hydrometer

Met deze basisuitrusting kun je prima beginnen met het brouwen van je eigen bier.

Veelgestelde vragen over wat je nodig hebt bij het bier brouwen